Prognose voor de utiliteitsbouw

Terwijl 2023 een krachtige en enigszins onverwachte groei kende, wordt voor 2024 een ommezwaai verwacht, met een lichte daling van de bouwvolumes in veel Europese landen. Als we echter vooruitkijken naar 2025, staat de sector op het punt om opnieuw te groeien, aangedreven door zich ontwikkelende trends en toegenomen investeringen in innovatie en duurzaamheid. Laten we eens kijken naar de komende trends in de sector en de belangrijkste factoren die deze dynamiek beïnvloeden.

Prognose en toestand

Uit onze cijfers blijkt dat 2024 een jaar van aanpassingen zal worden, waarin we te maken zullen krijgen met bepaalde druk na de uitzonderlijke groei van 2023. De Europese bouwsector zal naar verwachting een vertraging doormaken, met name in het Verenigd Koninkrijk (-3,8%) en Duitsland (-2,5%). Hoewel deze daling niet in alle landen even uitgesproken is, wordt ze grotendeels toegeschreven aan afnemende volumes van nieuwbouwprojecten en andere langetermijnindicatoren, zoals bouwvergunningen.

Met het oog op 2025 wordt verwacht dat de sector zich zal herstellen en een gematigde groei zal laten zien, naarmate deze zich aanpast aan de voortdurende uitdagingen en nieuwe kansen benut. Hieronder hebben we de belangrijkste trends en factoren uiteengezet die deze dynamiek bepalen.

Rentevoeten

De stijgende rente blijft een belangrijke hindernis voor de bouwsector en beïnvloedt het tempo van nieuwe bouwprojecten doordat de financieringskosten stijgen. In 2024 werd de financiering van nieuwe projecten duurder, wat een rem zette op nieuwbouw. Voor 2025 heerst er echter optimisme over gestroomlijnde bouwprocessen en alternatieve financieringsmogelijkheden om deze druk te compenseren.

Materiaalprijzen

Hoewel de grondstofprijzen licht zijn gedaald, blijft de sector kampen met hoge kosten. De verstoringen als gevolg van de wereldwijde humanitaire crisis (zoals de oorlog tussen Rusland en Oekraïne) hebben blijvende gevolgen gehad voor de toeleveringsketens. In 2025 kunnen een geleidelijke stabilisatie van de wereldmarkten en een verbeterde logistieke efficiëntie mogelijk bijdragen aan een verdere vermindering van deze uitdagingen.

Tekort aan arbeidskrachten

Het aanhoudende tekort aan arbeidskrachten blijft de sector van de utiliteitsbouw onder druk zetten, waardoor de arbeidskosten stijgen. Tegen 2025 zouden gerichte maatregelen om dit tekort aan te pakken, zoals investeringen in opleiding en bijscholing, kunnen zorgen voor een robuuster arbeidspotentieel, waardoor de sector effectief kan inspelen op toekomstige vraag.

Onzekerheid over de economische en politieke ontwikkelingen

Economische en geopolitieke zorgen zullen waarschijnlijk zowel in 2024 als in 2025 hun weerslag hebben op de bouwsector, waardoor men zal aarzelen om zich aan grootschalige projecten te committeren. Inflatoire druk, wijzigingen in de regelgeving en mondiale spanningen vormen blijvende uitdagingen. Een stabieler vooruitzicht in 2025, in combinatie met flexibele strategieën, zou echter het vertrouwen en de investeringen weer kunnen stimuleren.

Duurzaamheidsinspanningen

Ondanks een terugval in de toepassing van duurzaamheidsmaatregelen in 2024, als gevolg van hogere kosten en geopolitieke instabiliteit, wordt verwacht dat er in 2025 weer meer aandacht zal komen voor groenere werkwijzen. Door een groeiend bewustzijn en strengere regelgeving zou duurzaamheid weer aan kracht kunnen winnen, met name op het gebied van verwarmingssystemen, energiezuinige ontwerpen en de circulaire economie.

Verandering van perspectief

De buitengewone groei van 2023 heeft een onrealistische maatstaf gezet, waardoor 2024 in vergelijking daarmee minder indrukwekkend lijkt. Deze aanpassing betekent echter een terugkeer naar duurzamere groeipatronen. In 2025 is de sector klaar om weer vaart te maken, waarbij een evenwicht wordt gevonden tussen de marktvraag en de langetermijndoelstellingen.

Nu de Europese bouwsector zich een weg baant door deze veranderende dynamiek, biedt de toekomst zowel uitdagingen als kansen. Door proactief te blijven, kan de sector profiteren van de groeitrends in 2025 en daarna.

2025: een veelbelovend jaar

Het is niet allemaal slecht nieuws. Uit onderzoek tot nu toe blijkt dat er een herstel op komst is, waarbij de bouwsector in 2025 weer groei verwacht. In vergelijking met 2024 wordt dus in alle Europese landen een stijging van de totale productie voorspeld (Nederland +1%, Frankrijk +2%, Duitsland +3%, Italië +3,9%, Spanje +6,0%), met uitzondering van het Verenigd Koninkrijk (waar de neerwaartse trend zich naar verwachting met nog eens -2% zal voortzetten). Dit zijn de factoren die de opleving aansturen.

Fig. 1: Verwachte verandering in de totale bouwproductie per land, 2025 ten opzichte van 2024.

Betaalbare woningen

Noord-Europa kampt met een uniek en nijpend tekort aan woningen. De bouwtermijnen kunnen slechts tot op zekere hoogte worden uitgesteld voordat projecten worden voltooid, en naar verwachting zal er in 2025 een sterke toename plaatsvinden van het aantal voltooide projecten om in deze dringende behoefte te voorzien. Door het woningtekort aan te pakken, zou 2025 een belangrijke stap kunnen betekenen in de richting van een rechtvaardigere en inclusievere woningmarkt, en tegelijkertijd als voorbeeld kunnen dienen voor andere regio’s die met soortgelijke uitdagingen worden geconfronteerd.

Daling van de materiaal- en bouwkosten

Wat in 2024 nog een remmende factor is, zal in 2025 hoogstwaarschijnlijk aan kracht inboeten, waardoor de totale bouwkosten sterk zullen worden beïnvloed. Lagere materiaal- en bouwkosten, in combinatie met een gestabiliseerde toeleveringsketen, zullen een aanzienlijke invloed hebben op de bouwbudgetten.

Renteverlaging

Een verwachte daling van de rente zal een welkome stimulans vormen voor nieuwbouw en de activiteit op de woningmarkt in het algemeen. Door lagere financieringskosten wordt het voor projectontwikkelaars betaalbaarder om financiering voor nieuwe projecten te verkrijgen, wat uiteindelijk zal leiden tot een toename van het aantal bouwstarts. Bovendien zullen lagere rentetarieven potentiële huiseigenaren stimuleren om een hypotheek af te sluiten, waardoor de vraag naar nieuwbouwwoningen zal toenemen.

Toename op het gebied van duurzaamheid

Na een merkbare terugval in 2024 verwachten we dat er weer meer aandacht zal komen voor duurzame bouwpraktijken. Dit betekent dat investeerders steeds meer de voorkeur geven aan projecten die zich inzetten voor milieubewuste initiatieven en energie-efficiënte technologische vooruitgang, gestimuleerd door gunstige overheidsstimulansen. Blijf op de hoogte van deze ontwikkelingen.

De renovatie komt in een stroomversnelling

De sector staat aan de vooravond van een renovatiegolf. Deze trend zou kunnen leiden tot een nieuw leven voor bestaande gebouwen, waardoor in 2025 een duurzamere en kostenefficiëntere aanpak van de utiliteitsbouw wordt bevorderd.

Conclusie