Hoe ontwikkelt de markt voor slimme en verbonden producten zich in Europa?

Om de twee jaar voert marketingadviesbureau USP een grondige analyse uit van slimme en verbonden producten in de European Electrical Installation Monitor. In het rapport over slimme en verbonden producten over Q2 2024 gaven meer dan 800 elektrotechnische installateurs uit 7 belangrijke Europese landen hun mening over de markt voor slimme en verbonden producten.

De belangrijkste marktbevindingen hieronder beschrijven het onderzoek onder elektrotechnische installateurs over Q2 2024. Bevindingen over dienstverlening op afstand worden afzonderlijk gepresenteerd voor elektrotechnische installateurs in 2022 en voor HVAC-installateurs in de analyse die in juni 2023 is gepubliceerd.

Gemiddeld percentage bedrijven dat zich bezighoudt met de installatie van slimme gebouwproducten

Duitsland loopt voorop wat betreft de groei, terwijl het Verenigd Koninkrijk met uitdagingen te maken heeft

De markt voor slimme producten heeft in heel Europa een opmerkelijke stabiliteit getoond, waarbij Duitsland en België het voortouw nemen wat betreft groei. Met name Duitse elektrotechnische installatiebedrijven hebben slimme technologieën omarmd, wat een weerspiegeling is van een bredere trend van digitale transformatie in het land.

Het Verenigd Koninkrijk laat echter een heel ander beeld zien. Ondanks de over het algemeen stabiele markt is de acceptatie van slimme producten in het Verenigd Koninkrijk gedaald.

De elektrotechnische en verlichtingsindustrieën lopen voorop

Slimme producten hebben een vruchtbare bodem gevonden in de elektrotechnische en verlichtingssector, waarbij de toenemende vraag innovatie en acceptatie stimuleert. In de meeste Europese landen beschouwen elektrotechnische installateurs zichzelf als pioniers op het gebied van slimme producten. Deze perceptie is bijzonder sterk in Duitsland en België, waar de integratie van slimme technologieën wordt gezien als een logische ontwikkeling voor de sector.

In Frankrijk en Polen is het beeld daarentegen anders. Daar worden specialisten op het gebied van domotica gezien als bekwamer in het installeren van slimme producten. Dit onderstreept de uiteenlopende dynamiek binnen de Europese markt, waar expertise en marktleiderschap van regio tot regio aanzienlijk kunnen verschillen.

De complexiteit van de installatie van slimme producten

Ondanks de toenemende populariteit van slimme producten vinden veel elektriciens de installatie ervan ingewikkelder dan traditionele werkzaamheden. Deze complexiteit onderstreept de noodzaak van effectieve opleidingen en trainingen. Fabrikanten spelen in dit opzicht een cruciale rol door regelmatig trainingen aan te bieden, uitgebreide installatiehandleidingen te verstrekken en betrouwbare technische ondersteuning te bieden.

Een elektricien uit Spanje verwoordde wat velen in de sector denken: „We hebben onmiddellijke technische ondersteuning nodig; we kunnen niet wachten tot ze ons terugbellen, want tegen de tijd dat ze dat doen, zijn we alweer weg.” Dit onderstreept de cruciale behoefte aan realtime ondersteuning om naadloze installaties te garanderen en stilstand tot een minimum te beperken.

Dienstverlening op afstand door elektrotechnische installateurs: Q2 2022

Sneller installeren verkort niet de tijd die nodig is voor onderhoud en het oplossen van problemen en storingen in bestaande systemen. Gelukkig zijn steeds meer producten en systemen verbonden met internet. Deze slimme producten geven eigenaren niet alleen bediening op afstand, maar bieden installateurs ook de mogelijkheid op afstand prestaties te volgen, storingen te beoordelen en diagnoses uit te voeren.

Dit kan installateurs veel reistijd besparen, omdat zij een probleem mogelijk op afstand kunnen oplossen. Als dat niet lukt, kunnen zij beter voorbereid naar de locatie gaan en het bezoek sneller en efficiënter uitvoeren. Fabrikanten ontwikkelen steeds vaker verbonden installatieproducten waarmee op afstand kan worden gewerkt en die installateurs veel tijd kunnen besparen. Maar hoeveel installateurs maken daarvan gebruik?

Voor het rapport over Q2 2022 van de European Electrical Installation Monitor van USP Marketing Consultancy, dat op slimme gebouwen is gericht, vroegen we elektrotechnische installateurs uit zeven grote Europese markten of zij ervaring hebben met werken op afstand met slimme installatieproducten. Dat blijkt sterk per land te verschillen. Het grootste aandeel installateurs met ervaring in werken op afstand vinden we in Nederland (73% van de installateurs), wat niet verrassend is.

Het land met het laagste aandeel installateurs dat op afstand werkt, is Duitsland, waar slechts 23% van de installateurs aangeeft deze ervaring te hebben.

Opvallend is dat installateurs met ervaring in werken op afstand daar positief over zijn. In alle landen vinden de meeste installateurs die op afstand hebben gewerkt dit prettig, en slechts een klein deel beoordeelt de ervaring negatief.

Dienstverlening op afstand door HVAC-installateurs: bevindingen gepubliceerd in 2023

De European Mechanical Installation Monitor omvat HVAC-installateurs en loodgieters in zes Europese markten. Dit is een andere onderzoekspopulatie dan de elektrotechnische installateurs hierboven; de cijfers mogen niet als één trend in toepassing worden gelezen.

Op afstand werken biedt HVAC-installateurs nog een manier om tijd te besparen. Een onbedoeld gevolg van de groeiende vraag naar slimme installatieproducten is dat meer systemen met internet worden verbonden. Daardoor kunnen installateurs deze systemen op afstand benaderen en storingen diagnosticeren of zelfs onderhoud op afstand uitvoeren.

Over alle landen samen werkt ongeveer vier op de tien installateurs op afstand. Dat betekent dat zij systemen met een internetverbinding op afstand benaderen om prestaties te volgen, problemen te diagnosticeren, storingen op te lossen en andere onderhoudstaken uit te voeren. Er zijn echter aanzienlijke verschillen tussen landen.

Het aandeel installateurs dat op afstand met slimme installatieproducten werkt, is het hoogst in het Verenigd Koninkrijk: bijna de helft zegt dit te doen. Dat is niet verrassend, aangezien het Verenigd Koninkrijk ook het grootste aandeel installateurs kent dat slimme producten installeert. Aan de andere kant van het spectrum staan Polen en Frankrijk, waar minder dan een derde van de installateurs aangeeft op afstand te werken.

Installateurs die op afstand werken, zijn daar vrij positief over

Opvallend is dat Poolse installateurs onder degenen met ervaring in werken op afstand het meest positief zijn. Negen op de tien staan er positief tegenover en de rest is neutraal. Wel is in alle landen de overgrote meerderheid van de installateurs die op afstand werken daar positief over.

Veel installateurs noemen efficiëntie en tijdsbesparing als redenen voor die positieve houding. Naast het besparen van reistijd benadrukken zij het gemak van het op afstand volgen van systemen of oplossen van storingen, voor henzelf én voor hun klanten. Ook de mogelijkheid sneller op problemen te reageren en ze via toegang op afstand sneller op te lossen, wordt als voordeel genoemd.

Negatieve ervaringen laten kansen voor fabrikanten zien

Sommige negatieve ervaringen met werken op afstand hadden te maken met onbetrouwbare sensoren in een systeem, andere met de complexiteit van de betrokken systemen. Problemen met de internetverbinding vormen een andere belangrijke frustratie. Fabrikanten hebben weinig invloed op slechte internetverbindingen op locatie, maar kunnen zich onderscheiden door aandacht te geven aan de zorgen van installateurs en zowel installatie als werken op afstand met slimme producten eenvoudiger te maken.

Vooruitkijken: strategieën voor succes

Voor fabrikanten en belanghebbenden in de sector is het aanpakken van deze uitdagingen van cruciaal belang voor duurzame groei en marktpenetratie.

Belangrijke strategieën zijn onder meer:

• Verbeterde opleidingsprogramma’s: Door middel van regelmatige en uitgebreide opleidingssessies kunnen installateurs de nodige vaardigheden en kennis verwerven om de installatie van slimme producten efficiënt uit te voeren.
• Gedetailleerde installatiehandleidingen: Door duidelijke en gedetailleerde handleidingen aan te bieden, kan het installatieproces worden vereenvoudigd, waardoor het minder ingewikkeld lijkt.
• Degelijke technische ondersteuning: Het bieden van betrouwbare en onmiddellijke technische ondersteuning kan de installatie-ervaring aanzienlijk verbeteren en ervoor zorgen dat problemen snel worden opgelost.

Producten voor professionele installatie en zelfinstallatie

Bovendien is een groot deel van de markt gericht op doe-het-zelvers. Oplossingen van bedrijven als Amazon en Ikea zijn vooral gericht op producten die consumenten gemakkelijk zelf kunnen installeren. Dit kan zowel als een positieve als een negatieve trend worden gezien voor de installateurs en fabrikanten die deze producten leveren.

Enerzijds kan meer bekendheid onder consumenten met de voordelen van slimme en verbonden producten leiden tot meer belangstelling voor de hoogwaardigere oplossingen die doorgaans door professionals worden geïnstalleerd.

Anderzijds zou een aanhoudende groei van de markt voor goedkope oplossingen ook een beperkende factor kunnen zijn voor de professionals, aangezien hun betrokkenheid bij dit segment minimaal is.

Voor niet-residentiële toepassingen zien de marktvooruitzichten er wel rooskleuriger uit, met een toenemende vraag naar oplossingen die het energieverbruik kunnen verlagen en de operationele efficiëntie kunnen verhogen.

Conclusie

De markt voor slimme en verbonden producten in Europa staat op het punt om verder te groeien, aangedreven door innovatie in de elektrotechnische en verlichtingsindustrie. Regionale verschillen en de complexiteit van de installatie vormen echter uitdagingen die moeten worden aangepakt. Door zich te richten op voorlichting, ondersteuning en betrouwbaarheid kunnen fabrikanten en professionals uit de sector deze uitdagingen het hoofd bieden en zo een robuustere en dynamischere markt voor slimme technologieën bevorderen.

Dit zijn slechts enkele belangrijke bevindingen uit het rapport. Het volledige rapport behandelt veel meer aspecten, zoals welke producten worden geïnstalleerd, de ontwikkeling van de installatie van slimme en verbonden producten door de tijd, de marktleiders in slimme gebouwoplossingen per land (fabrikanten), toekomstige behoeften en producten die op afstand worden bediend.